Tradycji angażowania czytelnika w rozwój wypadków, tradycji nagradzającej udział czytelnika w tworzeniu zamierzonych przez autora efektów autorytatywnym rozwiązaniem fabularnych zagadek, hodował w osobliwy sposób Raymond Roussel. Wypełniał on swe dramaty (na przykład "La Poussiere de soleils", 1926) tuzinami drobnych zagadek rozwiązywanych szybko i jednoznacznie na przestrzeni kilkunastu zdań. Rzecz jasna, inscenizacje tych dramatów nie trafiały w gust szerokiej publiczności, spodziewającej się zgoła innego rodzaju rozkoszy łamania głowy. "Filozof" Ashbery'ego - jak dotąd nie wystawiony na scenie amerykańskiej - wywraca metodę Roussela "na lewą stronę". Zamiast rozwiązań, wprowadza na scenę kolejne możliwości rozwoju intryg. Nawiązaniem do Roussela, a także do metody Ionesco z "Łysej śpiewaczki", jest sposób, w jaki osoby dramatu informują sibie nawzajem o tym, kim są, jakie łączą je stosunki i co je sprowadza do posiadłości Maplesa. Kwestie Carol i Emilii są najwyraźniejszym tego przykładem: panie te przybyły do Woodlawn Hall razem i świetnie orientują się w szczegółach swych biografii, a mimo to ćwiczą je niestrudzenie, zapewne na użytek widza. Trudno o bardziej niezręczne wprowadzenie w akcję, lecz walory komiczne tej metody, tak byskotliwie wykorzystanej przez Ionesco, w niczym nie ustępują jej zaletom filozoficznym. Gdy zdarza się nam wiedzieć coś na pewno, ogłaszamy to gromko wszem i wobec, zwłaszcza tym, którzy już o wszystkim wiedzą. Istotą akcji "Filozofa" jest zatem ewolucja od wiedzy do niewiedzy, od oczywistości do zupełnego zaniku kryteriów poznania. Ostatnia kwestia Napoleona zapowiada kontynuację tej tematyki w twórczości poetyckiej Ashbery'ego: "Walka nawet jeszcze się nie zacząwszy!"
Problematyka wiedzy i niewiedzy objawia się również w niestabilności językowych rejestrów, w których poruszają sie postaci dramatu. Wypowiade przez nie kwestie są silnie nacechowane i odzwierciedlają dzielące bohaterów różnice społeczne. Ale przechodząc płynnie i w pół zdania od bełkotu pięściarza do dziennikarskich szablonów, Rocky van Susen podaje w wątpliwość swą początkowo bezsprzeczną tożsamość, podobnie jak czyni to reszta towarzystwa, jakby zdając sobie sprawę z przypadkowości własnej pozycji w splocie wydarzeń. Nawet jeśli językowy rejestr nie ulega zmianie, to opiera się on na kliszach skutecznie zapobiegających indywidualizacji postaci i osadzeniu ich w rzeczywistości przychylnej regułom prawdopodobieństwa.